Hoe de inrichting van je speellokaal je lessen kan verbeteren

In steeds meer lessen bewegen we weg van puur klassikaal lesgeven. Er is meer ruimte voor differentiatie, zelfstandig werken en kleine groepen. Er gebeurt veel tegelijk. Ook in het speellokaal. Dat maakt je inrichting cruciaal. Want hoe je lesgeeft, bepaalt in grote mate of je speellokaal werkt… of tegen je werkt.

De invloed van je lesvorm op de ruimte

Een speellokaal is nooit neutraal. De manier waarop je het inricht, stuurt gedrag:

• waar kinderen naartoe gaan
• hoeveel ze bewegen
• of ze moeten wachten of direct aan de slag kunnen

Daarmee ondersteunt de ruimte (onbewust) een bepaalde manier van lesgeven.

Klassikaal, in groepjes of stroomvorm

Veel speellokalen worden ingericht vanuit het materiaal en/of de gehanteerde methode. De wijze van lesgeven wordt vaak niet meegenomen bij de materiaalkeuze. En dat is jammer, want het meenemen van de lesvorm kan gevolgen hebben voor bijvoorbeeld de locatie van de vaste elementen aan de wand of het plafond. Ook kan de sportvloer al voorzien worden van belijning die de lesvorm ondersteunt.

Klassikaal lesgeven

Bij klassikaal lesgeven ligt de nadruk op:

• gezamenlijke instructie
• één activiteit tegelijk
• duidelijke start- en stopmomenten

Een inrichting die hierbij past:

• biedt veel dezelfde mogelijkheden
• biedt overzicht voor de leerkracht
• stuurt de groep als geheel door de les

Dat geeft rust en duidelijkheid. Tegelijkertijd betekent het vaak dat kinderen op elkaar moeten wachten en dat er minder ruimte is voor verschillen in tempo of niveau.

Werken in groepen

Bij werken in groepen, verandert de dynamiek in het speellokaal:

• er vinden meerdere activiteiten tegelijk plaats
• kinderen werken op verschillend niveau en tempo
• er is meer ruimte voor eigen keuzes

Dat vraagt om een andere inrichting:

• meerdere zones in plaats van één centrale opstelling
• verschillende instappunten, zodat niet iedereen hoeft te wachten
• materiaal dat uitnodigt tot zelfstandig starten

Als er bij de inrichting onvoldoende is nagedacht over de wijze van lesgeven, dan is de kans groot dat er te weinig losse attributen zijn om goed te kunnen variëren en meerdere vakken te voorzien van materialen.

Werken in stroomvorm

Bij werken in stroomvorm, is sprake van een doorgaande baan waarbij

• differentiatie ingebouwd is in de materiaalopstelling
• kinderen zelf keuzen maken voor makkelijk of moeilijk
• iedereen uitgedaagd wordt op eigen niveau en succes kan beleven

Dat vraagt om een andere inrichting:

• die makkelijk aanpasbaar is in niveaus
• met veel verschillende verplaatsbare elementen
• materialen die breed inzetbaar zijn en meerdere functies hebben

Werken in stroomvorm en werken in groepen liggen dicht bij elkaar als het gaat om in te zetten materialen. Het liefst veel variatie om optimaal aan te sluiten bij het beweegniveau.

Een speellokaal die je de ruimte geeft

De oplossing zit meestal niet in kiezen voor óf klassikaal óf groepsgericht werken. Sterker nog: in de meeste lessen wissel je juist tussen die vormen. Je start samen, werkt in groepen en sluit weer gezamenlijk af. Dat vraagt om een speellokaal dat beide kan ondersteunen.

Een goed ingericht speellokaal:

• biedt ruimte voor een gezamelijke start
• maakt het mogelijk om daarna uit te waaieren in groepen
• voorkomt wachttijd door spreiding

• nodigt uit tot zelfstandig bewegen

Je inrichting hoeft niet volledig anders om beter aan te sluiten bij groepsgericht werken. Vaak zit de winst in kleine aanpassingen:

• anders positioneren van materialen. Hiervoor hebben we Dorack ontwikkeld: de productlijn waarmee je binnen no-time opstellingen maakt in het speellokaal.
• verplaatsbare materialen afstemmen op werken in groepen of stroomvorm
• meerdere routes creëren in een opstelling

Ben je benieuwd of jouw speellokaal nog extra mogelijkheden biedt of wil je de verouderde inrichting (gefaseerd) vernieuwen? Neem dan contact op met Nijha. We adviseren je graag!